ଏସସିଓ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀରେ ଯୋଗଦେବା ପାଇଁ ଉଜବେକିସ୍ତାନ ଗସ୍ତ କରିବେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ; ପୁତିନ-ଜିନପିଙ୍ଗ ଏବଂ ଶାହାବାଜଙ୍କ ସହ ହେବ ସାମ୍ନା

୧୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ସାଂଘାଇ ସହଯୋଗ ସଂଗଠନ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀରେ ଯୋଗଦେବେ। ଏହି ସମ୍ମିଳନୀ ଉଜବେକିସ୍ତାନର ସମରକନ୍ଦରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବ। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଏହି ଗସ୍ତକୁ ବର୍ତ୍ତମାନର ଯାତ୍ରା ସୂଚୀରେ କୁହାଯାଇଛି।

ଦୁଇ ଦିନିଆ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀରେ ଯୋଗଦେବା ପରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ୧୪ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରେ ସମରକନ୍ଦରେ ପହଞ୍ଚି ୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରେ ଭାରତ ଫେରିବେ। ଏହି ସମ୍ମିଳନୀ ୧୫-୧୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବ। ଏହାପୂର୍ବରୁ ଜୁନ୍ ୨୦୧୯ ରେ କିର୍ଗିଜସ୍ଥାନର ବିଶକେକ୍ ରେ SCO ସମ୍ମିଳନୀ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା। ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀରେ ଭାରତର ଉପସ୍ଥିତି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାରଣ ଏହା ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀ ଶେଷରେ ଏସସିଓର ରୋଟେସନାଲ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି ଗ୍ରହଣ କରିବ।

ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୩ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତ ଏକ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଏହି ଦଳର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ହେବ। ଆସନ୍ତା ବର୍ଷ ଭାରତ ଏସସିଓ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀ ଆୟୋଜନ କରିବ, ଯେଉଁଥିରେ ଚୀନ୍, ରୁଷିଆ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନର ନେତାମାନେ ଯୋଗଦେବେ। ଏହି ସମ୍ମିଳନୀ ବ୍ୟତୀତ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦି ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ୟ ମୁଖ୍ୟଙ୍କ ସହ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବୈଠକ କରିବେ କି ନାହିଁ ସେ ସମ୍ପର୍କରେ ସୂଚନା ଦିଆଯାଇ ନାହିଁ। ତେବେ ଉଜବେକିସ୍ତାନର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶବକତ ମିର୍ଜିୟୋଏଭ ଏବଂ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବୈଠକ ଧାର୍ଯ୍ୟ ହେବ ବୋଲି ଜଣାପଡିଛି।

ସରିଫଙ୍କ ସହ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀଙ୍କର ଏକ ବୈଠକ ହେବ କି?

ଏହି ସମ୍ମିଳନୀରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଚୀନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ସି ଜିନପିଙ୍ଗ, ରୁଷିଆର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭ୍ଲାଦିମିର ପୁତୀନ, ପାକିସ୍ତାନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶାହାବାଜ ସରିଫ ଏବଂ ଇରାନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଇବ୍ରାହିମ ରାଇସି ଯୋଗଦେବେ। ଏହାପୂର୍ବରୁ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୯ରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ବ୍ରାଜିଲରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ବ୍ରିକ୍ସ ସମ୍ମିଳନୀରେ ଚୀନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ସି ଜିନପିଙ୍ଗଙ୍କ ସହ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବୈଠକ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀଙ୍କ ସହ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା। ମେ ୨୦୨୦ ରୁ ପୂର୍ବ ଲଦାଖରେ ଥିବା ଲାଇନ୍ ଅଫ୍ ଆକ୍ଟୁଆଲ୍ କଣ୍ଟ୍ରୋଲରେ ଭାରତୀୟ ଏବଂ ଚୀନ୍ ସୈନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସାମରିକ ମୁହାଁମୁହିଁ ହେବା ପରେ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ତିକ୍ତ ହୋଇଯାଇଥିଲା। ଶନିବାର ରାତି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ସରକାରୀ ଯୋଗାଯୋଗ ହୋଇ ନ ଥିବାରୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦି ପାକିସ୍ତାନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶାହାବାଜ ସରିଫଙ୍କ ସହ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଆଲୋଚନା କରିବେ କି ନାହିଁ ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ।

ଏହି ଵୈଠକରେ ରୁଷ-ୟୁକ୍ରେନ ଯୁଦ୍ଧ ହେତୁ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ଭୌଗୋଳିକ ପରିସ୍ଥିତି ଏବଂ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଉପରେ ଆଲୋଚନା କରାଯାଇପାରେ। ଏସସିଓର ଅନେକ ସଦସ୍ୟ ଦେଶ ଆଫଗାନିସ୍ତାନର ପଡ଼ୋଶୀ ହୋଇଥିବାରୁ ତାଲିବାନ ଶାସନକୁ ଏହି ଵୈଠକରେ ଆଲୋଚନା କରାଯାଇପାରେ। ଗତ ୬ ମାସ ଧରି ତାସକେଣ୍ଟଠାରୁ ୩୦୦ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ଥିବା ସମରକନ୍ଦରେ ଏସସିଓ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚାଲିଛି।

କେଉଁ ଦେଶଗୁଡିକ SCO ରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ 

୨୦୦୧ ରେ ସାଂଘାଇରେ ସହଯୋଗ ସଂଗଠନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା | ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ସଂଗଠନରେ ଆଠଟି ଦେଶ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ – ଚୀନ୍, ଭାରତ, କାଜାଖସ୍ତାନ, କିର୍ଗିଜସ୍ଥାନ, ରୁଷିଆ, ପାକିସ୍ଥାନ, ତାଜିକିସ୍ତାନ ଏବଂ ଉଜବେକିସ୍ତାନ। ଚାରୋଟି ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକ ଦେଶ- ଆଫଗାନିସ୍ତାନ, ବେଲାଋଷ, ଇରାନ ଏବଂ ମୋଙ୍ଗୋଲିଆ ଏହି ସଂଗଠନର ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଦସ୍ୟତା ପାଇବାକୁ ଆଗ୍ରହୀ ଅଟନ୍ତି। ସଂଗଠନର ୬ ଟି ଦେଶ – ଆର୍ମେନିଆ, ଆଜେରବାଇଜାନ, କାମ୍ବୋଡିଆ, ନେପାଳ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଏବଂ ତୁର୍କୀ – ସଂଳାପ ସହଭାଗୀ ଭୂମିକାରେ ଅଛନ୍ତି। ଗତ ବର୍ଷ ଇରାନର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଦସ୍ୟ ଦେଶ ଭାବରେ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଥିଲା। ଏଥି ସହିତ ମିଶର, କାତାର ଏବଂ ସାଉଦି ଆରବ ପାଇଁ ନୂତନ ସଂଳାପ ଅଂଶୀଦାର ଭାବରେ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି।